مركز تنظيم و نشر آثار
آيت الله العظمي سيد محمود
مجتهد سيستاني

آيت الله العظمي حاج سيد محمود مجتهد سيستاني

آيت الله العظمي حاج سيد محمود مجتهد سيستاني

آفاق كران تاكران ، آسمان نديده و زمين برخود درك نكرده ، شب ها با ماه تابش وروزها با آفتابش ، انبياء را ، اولياء را ، اصفياء را ، بر درگاهش خاضع ، خدا خريدارش ، رسول گرفتارش ، سيده نساء طرفدارش ، سبطين نبي جان نثارانش ، حجت زمان هوادارش ، اين كيست كه آفرينش ، دل به مهر او بسته و همگان متحيّر فضائل بي كران اويند ، مولانا اميرالمؤمنين علي ابن ابيطالب سلام الله عليه و فدا شدن بردرگاه جوانمرد عالم ، لياقت هر سري نيست و سري كه به پاي امير عالم خاك شود سرور است برخاكيان وافلاكيان.

آشنائي با خاندان بزرگ مجتهد سيستاني (1)
علامه محقق ، جامع معقول ومنقول ، مفسر ارزشمند و نقّاد بزرگ فلسفه وعرفان ، آيت الله حاج سيدمحمودمجتهدسيستاني برجسته ترين و جامع ترين شاگرد آيت الله حاج شيخ مجتبي قزويني مي باشند كه به حصر استقرائي تنها كسي بوده اند كه اجازه اجتهاد كتبي از آيت الله حاج شيخ مجتبي قزويني را داشته اند. ايشان در سال 1312هـ .ش در مشهد مقدس در بيت علم و زهد و معنويت چشم به جهان گشودند ، والد معظمشان عالم وارسته و جليل القدر سيد محمد باقر مجتهد سيستاني متوفي عيد فطر 1371هـ .ق مي باشند . والده محترمشان دختر علامه سيد رضا مهرباني سرابي از بانوان مومنه و صالحه اي بوده اند كه با قرآن و ادعيه بسيار انس داشته اند . مرحوم آقا (2) به مناسبتي فرموده بودند والده شان كه حافظ قران بوده در حين انجام امور منزل و خياطي ، در پنج ساعت قران را ختم مي كردند.

تحصيلات
حضرت آيت الله حاج سيدمحمودمجتهدسيستاني با استعداد عالي و حافظه بسيار قوي كه او را از ديگران متمايز مي نمود در سن پنج سالگي با ورود به مكتب خانه ، وارد دنياي علم ودانش گرديدند و تقريبا همراه با آن دروس حوزوي را آغاز نموده و ادبيات عرب رانزد اديب نيشابوري به پايان رسانيدند . لمعه،قوانين ومعالم را ازآيت الله حاج ميرزا احمد مدرس يزدي استفاده كردند . رسائل ومكاسب و كفايه را نزد دو استادمسلم حوزه علميه مشهد ،آيت الله حاج شيخ هاشم قزويني وآيت الله حاج شيخ مجتبي قزويني فرا گرفتند. پس ازتكميل سطوح عاليه فقه و اصول ، در درس خارج اصول آيت الله حاج شيخ هاشم قزويني و خارج فقه و اصول آيت الله حاج شيخ مجتبي قزويني سالهاي متمادي شركت نمودند. به نظربعضي ازشاگردان حاج شيخ ،ايشان برترين وبرجسته ترين شاگرد شاخص آيت الله حاج شيخ مجتبي قزويني درمعقول ومنقول وعلوم غريبه بوده اند. پس از آمدن آيت الله العظمي ميلاني به مشهد يازده سال از درس خارج اصول (اوامرتااستصحاب) وخارج فقه ايشان بهره بردند.

هجرت به قم
اين عالم رباني ومدافع حريم ولايت علوي در سال 1331هـ .ش به حوزه علميه قم مهاجرت كردند . ايشان در حدود دو سال ازعلما و اساتيدآن ديار از جمله ، از محضرمبارك حضرت آيت الله العظمي بروجردي ،علامه طباطبائي(دروس اسفاروتفسير) و مرحوم امام (ره) بهره جستند. پس از دو سال كسب علم در حوزه علميه قم بنا به دلايلي كه در آينده در سايت به آن اشاره خواهد شد به مشهد مقدس مراجعت كردند و دروس خود را نزد آيت الله حاج شيخ مجتبي قزويني تكميل نمودند . شروع استفاده ايشان از محضر آيت الله العظمي ميلاني كه قبلا بدان اشاره شد در اين مرحله بوده است.

هجرت به نجف اشرف

ايشان پس ازكسب علوم مختلف و ديدن اساتيدگرانبهاي حوزه علميه مشهد و قم مدتي به حوزه نجف اشرف رفته و از دروس حضرات آيات عظام ، سيدابوالقاسم خوئي ، سيد محسن حكيم وسيد محمود شاهرودي كسب فيض نمودند.آيت الله حسين نژاد از مأنوسين معظمٌ له واز اساتيد خارج حوزه علميه مشهد در ضمن خاطراتي مي فرمودند: دربحث هائي كه بين آيت الله سيدمحمودمجتهدسيستاني وآيت الله العظمي خوئي مطرح شد،آيت الله العظمي خوئي به عظمت علمي وفقهي ودقت نظرايشان پي برده وايشان را به هيأت استفتاءخوددعوت فرمودند.به جزئيات دعوت به جلسه استفتاء و بازگشت بر خلاف ميل معظم له به مشهد مقدس در آينده به طور مفصل خواهيم پرداخت.

اجازات

حضرت آيت الله حاج سيدمحمودمجتهدسيستاني ازعلماء بزرگ و مراجع تقليد عصر خود اجازه وكالت و اجتهاد را داشته اند . از جمله مي توان به اجازات ايشان ازحضرات آيات عظام حاج شيخ مجتبي قزويني ، سيد ابوالقاسم خوئي ، مرحوم امام ( ره) ، سيد محمد رضا گلپايگاني و ... اشاره نمود. لازم بذكر است تصريح به اجازه اجتهاد آيت الله حاج سيد محمود مجتهد سيستاني از حضرت آيت الله العظمي خوئي در كتاب عقل سرخ علامه محمد رضا حكيمي ذكر شده است .

تدريس

حضرت آيت الله حاج سيدمحمودمجتهدسيستاني از امر تدريس غافل نبوده و بيش از چهل سال به تدريس علوم معقول و منقول همت گماردند و در طي اين ساليان شاگردان و عالمان (3) بسياري را تربيت نمودند . از جمله محورهاي تدريس ايشان ، به موارد ذيل مي توان اشاره نمود :

  1. فقه و اصول : قوانين ، مكاسب ، رسائل ، كفايه ، خارج فقه ، خارج اصول
  2. معقول : حكمت متعاليه ، عرفان نظري و كلام و متوني مانند اشارات ، شفا ، شرح منظومه ، اسفار ، قبسات ، شرح تجريد
  3. تفسير : قرآن و نهج البلاغه
  4. اعتقادات و معارف : توحيد ، امامت

رحلت

اين عالم رباني پس از سالها تلاش علمي و تحقيق و تدريس در آغازين ساعات صبح يكشنبه شانزدهم ماه مبارك رمضان سال 1414هـ .ق برابر با هشتم اسفندماه 1372هـ.ش پس از يك عمر دفاع از حريم ولايت مولا اميرالمومنين سلام الله عليه بديدار مولاي خود شتافت و پس از تشييع با شكوه توسط علما ، ارادتمندان و عامه مردم در صحن آزادي حرم مطهر امام ثامن ضامن علي بن موسي الرضا عليه آلاف التحيه و الثناء در ورودي كفشداري 7 به خاك سپرده شدند . رحمت و رضوان خدا بر ايشان باد.

---------------------------------------------------------------

1- از برخي از اين بزرگان كه مختصرا شرحي نوشته شده ان شاء الله در فرصت مناسب صحبت و خاطراتي به ميان خواهد آمد .

2- مراد از مرحوم آقا در اين مطالب و مطالب بعدي سايت حضرت آيت الله حاج سيد محمود مجتهد سيستاني مي باشند.

3- در آينده به نام شاگردان و عالمان پرورش يافته محضر مرحوم آقا اشاره خواهد شد .




  13 دی 1395    1430   22  

تصویر روز